Από τον κλασικισμό στο ρεαλισμό

Παρά το γεγονός ότι η κλασικιστική έκφραση κρατά τα πρωτεία στην ελληνική γλυπτική του 19ου αιώνα, από το 1870 αρχίζουν να εμφανίζονται και
άλλες τάσεις. Παράλληλα με τις παραγγελίες, οι καλλιτέχνες στρέφονται και σε ελεύθερες συνθέσεις, διευρύνοντας σταδιακά τη θεματογραφία τους.
Ο Τήνιος Δημήτριος Φιλιππότης είναι ο πρώτος που θα ενδιαφερθεί για την ελεύθερη και πιο ρεαλιστική σύνθεση, παρόλο που δεν αποκόπτεται
τελείως από την κλασικιστική παράδοση. Οι παιδικές μορφές στη φύση θα αποτελέσουν ένα νέο είδος στην υπάρχουσα και επαναλαμβανόμενη θεματική των παλαιότερων γλυπτών και θα συνδέσουν την ελληνική γλυπτική με τις αντιλήψεις της Ευρώπης. Η στροφή του
στη ρεαλιστική απεικόνιση είναι εμφανής και στις προτομές, αλλά και στα ταφικά μνημεία που φιλοτέχνησε κατόπιν παραγγελίας.

Κλασικιστική παιδεία είχε πάρει και ο Γεώργιος Βρούτος. Η παιδεία αυτή, αν και παρέμεινε ζωντανή σε όλη τη διάρκεια της καλλιτεχνικής του
πορείας, συνδυάστηκε με προσπάθειες προσαρμογής σε πιο ρεαλιστικές αντιλήψεις και απομάκρυνσης από την τυποποιημένη θεματογραφία – προτομές, ανδριάντες, ταφικά μνημεία – των παραγγελιών. Ακολουθώντας το παράδειγμα του Φιλιππότη, φιλοτέχνησε συνθέσεις ελεύθερες, με διακοσμητικό χαρακτήρα, οι οποίες εντάσσονται σε μια ευρύτερα αποδεκτή θεματογραφία που αντλεί το πρότυπό της από την ηθογραφική σχολή
της ευρωπαϊκής τέχνης. Οι συνθέσεις αυτού του τύπου προορίζονταν για τη διακόσμηση των ιδιωτικών και δημόσιων κήπων με σκοπό την τέρψη του κοινού, όπως Το παιδί με τον κάβουρα, που προέρχεται από την έπαυλη Θων.