Masson Andre (1896 - 1987)
Η αντίσταση, 1944
Ξεκίνησε τις πρώτες του σπουδές σε ηλικία έντεκα ετών στην Βασιλική Ακαδημία Καλών Τεχνών και στη Σχολή Διακοσμητικών Τεχνών στις Βρυξέλες ενώ παράλληλα εργαζόταν ως μαθητευόμενος σχεδιαστής. Εγκαταστάθηκε στο Παρίσι και εκεί μελέτησε την τεχνική της νωπογραφίας. Κερδίζοντας μία υποτροφία, πραγματοποίησε ένα ταξίδι στην Ιταλία.
Κατά τον Α΄ Παγκόσμιο πόλεμο τραυματίστηκε πολύ σοβαρά. Η εμπειρία του στο μέτωπο, ο τραυματισμός και η νοσηλεία του στα στρατιωτικά νοσοκομεία τον σημαδέψανε βαθύτατα. Τα έργο του θα χαραχθεί βαθιά από την τραγικότητα της σφαγής, τον θάνατο και τη βία.
Τα πρώτα του έργα επηρεάζονται από τον κυβισμό και τον Σεζάν ενώ αυτά της περιόδου 1922-1925 φανερώνουν την επίδραση των Ντεραίν και Τελώνη Ρουσώ (Douanier Rousseau). Συνδέεται φιλικά με τους Μαξ Ζακόμπ, Αντονέν Αρτώ (Antonin Artaud), Χουάν Μιρό (Juan Miro). Η πρώτη του ατομική έκθεση οργανώθηκε από τον Κανβάιλερ. Ανάμεσα στα έργα που εξέθεσε ήταν το περίφημο «Τα τέσσερα στοιχεία» που αγόρασε ο Αντρέ Μπρετόν (Andre Breton) και ενδιαφέρθηκε αμέσως για τη ζωγραφική του. Ο Μασσόν έγινε μέλος της ομάδας των υπερρεαλιστών και μαζί με τον Μιρό πειραματίστηκε για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα με την αυτόματη γραφή. Περίπου το 1927 πειραματίζεται αναμιγνύοντας μαζί με το χρώμα άμμο και φτερά που αφήνει να πέσουν πάνω στην επιφάνεια του τελάρου που είχε ήδη προετοιμάσει με κόλλα. Η τυχαία απόθεση του υλικού δημιουργεί τυχαίες κηλίδες.
Το 1929 ο Μπρετόν απέπεμψε τον Μασσόν από την ομάδα των υπερρεαλιστών. Από το 1930 μέχρι το 1937 έζησε στο γαλλικό νότο και την Ισπανία. Την περίοδο αυτή αντλεί τα θέματά του από την Ισπανική λογοτεχνία, τον Ισπανικό Εμφύλιο Πόλεμο και την ελληνική μυθολογία. Επανέρχεται συνεχώς το θέμα της θυσίας και της σύγκρουσης. Το 1936 συνεργάζεται για πρώτη φορά με την ομάδα «Ρώσικα Μπαλέτα» του Ντιαγκίλεφ.
Το 1937 όταν επιστρέφει στο Παρίσι συμφιλιώνεται με τον Μπρετόν. Στο έργο του παρατηρείται μία επιστροφή στην αναπαράσταση και στη δημιουργία μεγάλων ψευδαισθησιακών χώρων. Αργότερα, τα θέματα των έργων περιστρέφονται ξανά γύρω από την ελληνική μυθολογία και τη φροϋδική θεωρία.
Κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου πολέμου μετανάστευσε στην Αμερική από όπου επέστρεψε το 1946. Η παραμονή του εκεί επηρέασε τους νέους αμερικανούς ζωγράφους, κυρίως τον Πόλλοκ (Polloc) αλλά και ολόκληρη την Action Painting. Σήμερα η συμβολή του Μασσόν στον αμερικάνικο αφηρημένο εξπρεσιονισμό θεωρείται σημαντική. Τα συνεχή ταξίδια του στην Ιταλία του ενέπνευσαν έργα με θέμα το ιταλικό τοπίο.
Μετά τον πόλεμο ενδιαφέρθηκε έντονα για τον βουδισμό Ζεν και τον ιμπρεσιονισμό. Ο συνδυασμός αυτών των δύο τόσο διαφορετικών αντιλήψεων για τον κόσμο είχε σαν αποτέλεσμα την κατάργηση της φωτοσκίασης και τη δημιουργία μιας ιδιότυπης χειρονομιακής καλλιγραφίας. Ασχολήθηκε ιδιαίτερα με την εικονογράφηση βιβλίων και τη χαρακτική.
Το 1965 ο Αντρέ Μαλρώ ( Andre Malraux) τον κάλεσε να διακοσμήσει την οροφή του θεάτρου Οντεόν (Odeon) στο Παρίσι.
Η τελευταία ενότητα των έργων του είχε σαν θέμα την αλλαγή και τη μεταμόρφωση. Η σπουδαιότητα του έργου του έγκειται περισσότερο στη θεώρηση της τέχνης ως ποιοτική και φιλοσοφική αναζήτηση.
Η αντίσταση, 1944